MENU
Scholen

Groen brengt jouw leerprestaties naar een hoger niveau!

Groen in en rondom scholen, kinderdagverblijven en op campussen is goed voor het klimaat binnen en buiten de onderwijsinstelling. Het heeft een positief effect op de gezondheid en het algehele welbevinden van leerlingen, studenten en personeelsleden. Het verbetert het concentratievermogen en de prestaties van leerlingen en daarnaast ook nog is het sociale klimaat.

Groen in de klas zuivert de lucht en vermindert concentraties CO2 en vluchtige organische stoffen, waardoor de klas frisser en gezonder wordt. Omdat buitengroen ‘s zomers hitte vermindert in en rondom de school, ontstaat er ook minder hittestress en wordt er minder gebruik gemaakt van artificiële koeling. Een groen dak en gevelgroen kunnen hier bijvoorbeeld bij helpen, zij vergroten namelijk de isolatiewaarde waardoor er minder stookkosten zijn in de winter en de klassen koeler zijn in de zomer. De verdamping van planten leidt tot een minder droge lucht, waardoor er minder hoofdpijn optreedt en leerlingen een betere concentratie hebben. Hetzelfde effect heeft het uitzicht op groen, zowel binnen als buiten. Tenslotte nodigen groene schoolpleinen uit tot buiten spelen en draagt dit bij aan een beter sociaal klimaat.

Temperatuur

Scholen liggen vrijwel altijd in het stedelijk gebied, waar het door het grote oppervlak aan bebouwing en verharding gewoonlijk warmer is dan in het buitengebied (het hitte-eiland effect). Dit effect speelt zowel in grote steden als in provinciesteden en dorpen en is groter naarmate de bebouwing dichter is. De gemeten maximale verschillen variëren van één tot enkele graden met piekwaarden tot ca. 8 ºC en incidenteel zelfs meer dan 10 graden. Hittestress vermindert het concentratievermogen en kan bij extreme waarden of lange duur ook de gezondheid negatief beïnvloeden. Onderzoek heeft aangetoond dat nu al in ca. 35% van de Nederlandse stedelijke gebieden gedurende minstens 7 dagen per jaar hittestress optreedt. Met de toenemende verdichting van de stad en het opwarmen van de aarde zullen deze perioden met hittestress verder toenemen. Hittestress beïnvloedt het concentratievermogen en de leerprestaties negatief. Groen kan echter helpen om de opwarming in de stad te beperken.

Tijdens warme perioden voelen mensen, dus ook kinderen en het onderwijzend personeel, zich in een groene omgeving comfortabeler. Een groen dak, eventueel in combinatie met gevelgroen draagt bijvoorbeeld bij aan de isolatie van een schoolgebouw en verbetert daardoor het leerklimaat. Bovendien vermindert het de kosten voor verwarming en eventuele koeling.

Luchtkwaliteit

ScholenDe belangrijkste verontreinigingen in het stedelijk gebied zoals stikstofoxiden (NOx ), fijnstof (PM10/PM2,5) en vluchtige organische stoffen zoals benzeen zijn met name afkomstig van industrie en verkeer. Langdurige blootstelling leidt tot longproblemen en hart- en vaatziekten. Hoewel de lucht in Nederland gemiddeld op de meeste plaatsen aan de normen voldoet betekent dit niet dat er geen risico meer is. Er bestaat geen veilige ondergrens en met name langs drukke wegen en nabij verkeersknooppunten kunnen de concentraties nog sterk oplopen. Daarnaast is binnen in schoolgebouwen de luchtkwaliteit vaak slecht, omdat door het grote aantal kinderen en leerkrachten in een relatief kleine ruimte het CO2 -gehalte vaak sterk oploopt. Bovendien kunnen er vluchtige organische verbindingen zoals formaldehyde en benzeen aanwezig zijn afkomstig uit bouwmaterialen. Zowel binnen als buiten kan groen helpen om de luchtkwaliteit te verbeteren. Dit komt op lange termijn de algehele gezondheid ten goede. Op korte termijn vermindert het stress, verbetert het de concentratie en het algehele welbevinden.

Dichte groenelementen beperken de doorstroming van vervuilde lucht van drukke wegen naar de omgeving. Met voldoende licht en water nemen planten CO2 uit de lucht op en verlagen zo het CO2 gehalte. Bij een proef met planten in klaslokalen werden 10-20% lagere CO2 concentraties gemeten ten over staan van lokalen zonder planten. Daarnaast zijn planten ook nog is in staat om formaldehyde en benzeen uit de lucht te filteren. Bij onderzoek op een school in Portugal werd bij aanwezigheid van planten een daling van 50% van het VOC-gehalte in de lucht gemeten. Een bijkomend voordeel van planten is de regulatie van de bladtemperatuur door transpiratie. Het verdampte water verhoogt de relatieve luchtvochtigheid in klaslokalen. Dit kan het percentage leerlingen met hoofdpijnklachten doen verminderen.

Concentratievermogen

ScholenOm goed te kunnen leren, moet een leerling de aandacht bij de les kunnen houden. Hierbij spelen de vaardigheid en het enthousiasme van de leerkracht uiteraard een grote rol, evenals de interesses en aanleg van het kind zelf. Maar onderzoek laat zien dat ook de fysieke schoolomgeving een rol kan spelen; groen in en om de school kan daarbij een positief effect hebben.

Planten in het klaslokaal kunnen eraan bijdragen dat jongeren zich socialer gedragen en zich minder vaak ziek melden. In de klas zelf vergroot een groene plantenwand het concentratievermogen van de leerlingen en leidt dit tot een betere aandacht. Uitzicht op groen vanuit het klaslokaal waar leerlingen een pauze doorbrengen draagt bij aan een sneller herstel van het concentratievermogen en het verminderen van stress. Zelfs kort uitzicht op een groen dak kan volgens laboratoriumonderzoek al een positief effect hebben. Een groener schoolterrein en groenere buitenruimte daar omheen gaan gepaard met een betere cognitieve ontwikkeling qua werkgeheugen en concentratievermogen.

Lichamelijke activiteit

Een gebrek aan lichamelijke activiteit, en in het verlengde daarvan overgewicht, zijn belangrijke risicofactoren voor de gezondheid. Veertien procent van de jeugd in Nederland heeft overgewicht (TNO, 2010). Qua bewegen ging de aandacht altijd uit naar matig en zeer intensieve activiteit; er werd geen onderscheid gemaakt tussen licht actief en sedentair gedrag (onder andere zitten). Recent is gebleken dat sedentair gedrag een risicofactor op zich is; voor kinderen is er al een internationale richtlijn: niet meer dan twee uur per dag computeren en tv-kijken in de vrije tijd. Daarnaast is het voor de motorische ontwikkeling van het kind belangrijk dat het kind diverse vormen van bewegen oefent. Een groene omgeving kan daarvoor de ruimte bieden en bovendien stimulerend werken.

Kleuters op kinderdagverblijven met een hoogwaardige groene buitenruimte zijn meer buiten en hebben minder last van overgewicht. Zo stimuleert een grote groene buitenruimte bij de school ook de lichamelijke activiteit bij jongens en meisjes in de basisschoolleeftijd, en draagt er aan bij dat met name meisjes in de loop der jaren ook meer actief blijven. Kinderen die vaak in een groene omgeving spelen waar veel verschillende spelactiviteiten mogelijk zijn, houden hier ook een betere motorische ontwikkeling aan over.

Scholen

Sociaal klimaat

Naast het cognitieve en lichamelijke functioneren van het kind is ook het sociaal-emotionele welzijn en de sociaal-emotionele ontwikkeling van het kind van belang. Hierbij gaat het om zaken als zelfvertrouwen, het zich kunnen verplaatsen in de ander, respectvol met elkaar omgaan, elkaar helpen en het leren samenwerken. Het sociale klimaat, ook op het schoolplein, speelt daarbij een belangrijke rol. Een aantrekkelijk en functioneel goed ingericht groen schoolplein kan bijdragen aan een beter sociaal klimaat op het plein, en op termijn een hoger welzijn van het kind. Zo helpt moestuinieren op bijvoorbeeld het schoolplein  tot een groei van de inname van groente en fruit bij kinderen en tot een grotere ‘groengeletterdheid’. Positieve effecten van het groen op leerlingen kunnen lang doorwerken. Sommige positieve effecten kunnen vervolgens ook doorwerken op de ouders van de leerlingen.

Groen zorgt voor betere werkprestaties

Uiteindelijk zorgen alle genoemde positieve eigenschappen van groen ook voor betere werkprestaties in de professionele omgeving. U vindt de informatie over de invloeden van groen op het werkklimaat hier.

Groene agenda

Op de themabijeenkomst: Groene Verstedelijking van De Groene Stad, in samenwerking met de provincie Zuid-Holland, zijn dinsdagmiddag 18 april de eerste groene factsheets gepresenteerd. In deze publicaties worden de uitkomsten van wetenschappelijk onderzoek naar het effect van groen op onze woonomgeving, leerprestaties, gezondheid en werkomgeving op een toegankelijke manier beschreven. De onderzoeken vonden plaats in het kader van het onderzoekproject ‘De Groene Agenda’. De factsheets tonen aan dat groen niet alleen een mooi decor biedt maar ook meerwaarde levert op diverse maatschappelijke terreinen. De Groene Stad werkt hierin samen met Royal Flora Holland en vooraanstaande kennisinstellingen zoals de WUR en de VU. In dit artikel is gebruik gemaakt van de groene factsheet ‘Groen en leren’.

Bronnen:
– http://degroenestad.nl/groene-agenda-factsheets-gepresenteerd-investeren-in-groen-loont/
– http://degroenestad.nl/wp-content/uploads/2017/03/De-Groene-Agenda_Factsheets_Groen-en-Leren_3.0-SCREEN.pdf

 

Mobilane B.V.

    • Broekweg 3, 3956 NELeersum
    • Postbus 2, 3956 ZR Leersum

 

Blijf op de hoogte

  • Dit veld is bedoeld voor validatiedoeleinden en moet niet worden gewijzigd.